به گزارش "با بازار" (https://reference-url-citation.invalid/0)، قیمت نفت برنت در معاملات امروز با افزایش ۲.۳ درصدی مواجه شد و در بالاترین سطح روز به ۱۰۸.۰۶ دلار به ازای هر بشکه رسید. افزایش قیمت نفت در شرایطی رخ داده است که بازار با مجموعهای از اختلالها و تهدیدهای همزمان در مسیرهای اصلی انتقال نفت و انرژی مواجه شده است.
خط لوله عربستان؛ دومین گلوگاه عرضه نفت
توقف مسیر شرق–غرب فشار بر بازار را بیشتر کرد
ادامه تعطیلی خط لوله شرق–غرب عربستان سعودی یکی از مهمترین عوامل افزایش قیمت نفت در معاملات امروز است. این خط لوله در شرایط عادی امکان انتقال نفت از مناطق شرقی عربستان به سواحل دریای سرخ را فراهم میکند و به این کشور اجازه میدهد بخشی از صادرات خود را بدون عبور از تنگه هرمز انجام دهد.
با توجه به اختلال در تردد از تنگه هرمز، اهمیت این مسیر جایگزین افزایش یافته است. توقف آن باعث شده بخش قابل توجهی از ظرفیت جایگزین انتقال نفت عربستان نیز از دسترس خارج شود و در نتیجه، بازار با ریسک عرضه بیشتری مواجه شود.
تنگه هرمز همچنان در مرکز نگرانی بازار
تنگه هرمز یکی از مهمترین مسیرهای انتقال انرژی در جهان است و اختلال طولانیمدت در این آبراه میتواند جریان صادرات نفت و فرآوردههای انرژی کشورهای منطقه را با مشکل مواجه کند.
ادامه محدودیتها در این مسیر باعث شده معاملهگران برای قیمت نفت یک پریمیوم ریسک ژئوپلیتیکی قابل توجه در نظر بگیرند؛ به این معنا که بخشی از قیمت فعلی نفت ناشی از نگرانی درباره احتمال کاهش عرضه در آینده است، نه صرفاً وضعیت فعلی تولید.
شکست مسیر دیپلماتیک و افزایش ریسک منطقهای
مذاکرات ایران و کشورهای خلیج فارس به نتیجه نرسید
در کنار مشکلات مربوط به مسیرهای انتقال انرژی، شکست یک نشست دیپلماتیک میان ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز به افزایش نگرانیهای بازار کمک کرده است.
بازار نفت بهطور ویژه نسبت به هرگونه تحول سیاسی که بتواند بر وضعیت تنگه هرمز تأثیر بگذارد حساس است. به همین دلیل، ناکامی در ایجاد یک مسیر دیپلماتیک برای کاهش تنشها، احتمال تداوم محدودیتهای حملونقل دریایی را بیشتر کرده است.
بابالمندب؛ گلوگاه دیگری برای بازار انرژی
تحرکات حوثیها در نزدیکی مسیر بابالمندب نیز به نگرانیهای بازار افزوده است. این آبراه یکی دیگر از مسیرهای مهم تجارت دریایی میان خاورمیانه، دریای سرخ و اروپا محسوب میشود.
همزمانی ریسکهای مربوط به هرمز و بابالمندب، نگرانی درباره امنیت مسیرهای جایگزین حملونقل انرژی را افزایش داده و موجب شده بازار نفت نسبت به تحولات منطقه واکنش سریعتری نشان دهد.
چرا نفت با وجود چشمانداز ضعیف تقاضا صعود کرد؟
چشمانداز ضعیفتر رشد تقاضای جهانی نفت، بهطور معمول باید عاملی برای محدود کردن افزایش قیمت باشد. با این حال، در معاملات امروز نگرانی درباره عرضه فیزیکی نفت بر نگرانیهای مربوط به تقاضا غلبه کرده است.
در شرایطی که چند مسیر مهم انتقال نفت همزمان با ریسک مواجه هستند، معاملهگران احتمال کمبود عرضه را جدیتر در قیمتها لحاظ میکنند. به همین دلیل، نفت همچنان یکی از محدودترین کالاهای فیزیکی بازار جهانی از نظر عرضه محسوب میشود.
چشمانداز قیمت نفت
ادامه توقف خط لوله شرق–غرب عربستان، وضعیت تردد کشتیها در تنگه هرمز، تحولات بابالمندب و هرگونه پیشرفت یا شکست در مذاکرات منطقهای، مهمترین متغیرهای تعیینکننده قیمت نفت در کوتاهمدت خواهند بود.
در صورت ادامه اختلال در مسیرهای انتقال انرژی، احتمال باقی ماندن نفت برنت در سطوح بالای ۱۰۰ دلار افزایش خواهد یافت. در مقابل، هرگونه توافق برای بازگشت امنیت کشتیرانی یا رفع محدودیتهای هرمز میتواند بخشی از پریمیوم ریسک موجود در قیمت نفت را کاهش دهد.
جمعبندی
افزایش امروز نفت برنت به ۱۰۸.۰۶ دلار نشان میدهد بازار بیش از هر چیز نگران امنیت عرضه فیزیکی نفت است. ادامه بسته ماندن خط لوله شرق–غرب عربستان، محدودیت در تنگه هرمز و افزایش ریسک در بابالمندب، سه عامل اصلی تقویت فشار صعودی بر قیمت نفت هستند.
در شرایط فعلی، هر خبر جدید درباره تردد نفتکشها، زیرساختهای انتقال نفت یا مذاکرات منطقهای میتواند نوسانات قابل توجهی در بازار ایجاد کند.
منبع: گزارشهای بازار جهانی نفت