گزارش با بازار؛ آرون لوند، تحلیلگر سوئدی، با اشاره به اطلاعیه تحریمهای آمریکا اعلام کرد ایران همچنان برای عبور از تنگه هرمز حق حفاظت (پول جهت حفاظت از کشتیها) دریافت میکند. به گفته او، این موضوع به نوبه خود میتواند نشان دهد یکی از دلایل افزایش جریان صادرات نفت از خلیج فارس این است که بخشی از انتقالها و جابهجاییهای نفتی با شرایط موردنظر ایران انجام میشود.
نقش عوارض عبور در معادلات تنگه هرمز
این تحلیل در شرایطی مطرح میشود که تنگه هرمز همچنان یکی از حساسترین نقاط جهان از نظر امنیت انرژی به شمار میرود و هرگونه تغییر در سازوکار عبور کشتیها میتواند بر قیمت جهانی نفت و هزینه حملونقل دریایی اثر بگذارد.
تحلیل
این گزارش یک تحول مهم و کمتر مورد توجه را برجسته میکند: تنگه هرمز دیگر صرفاً یک آبراه عبوری نیست، بلکه به یک «سازوکار درآمدی» برای ایران تبدیل شده است. دریافت حق حفاظت از نفتکشها در شرایطی که آمریکا مدعی محاصره دریایی و قطع کامل صادرات نفتی ایران است، نشان میدهد تهران توانسته کنترل عملی خود بر این آبراه راهبردی را حفظ و حتی به یک اهرم مالی تبدیل کند.
نکته کلیدی این است که اگر بخش قابل توجهی از ترافیک نفتی تنگه هرمز با «شرایط ایران» انجام شود، آنگاه اثربخشی تحریمها و محاصره آمریکا بهطور جدی زیر سؤال میرود. این وضعیت به دو صورت میتواند بر بازار انرژی اثر بگذارد: نخست، افزایش پرمیوم ریسک بیمه و حملونقل برای نفتکشها که هزینه تمامشده نفت را بالا میبرد؛ دوم، تثبیت یک جریان صادراتی کنترلشده که از جهشهای ناگهانی و اختلال کامل عرضه جلوگیری میکند.
از منظر تحلیلی، این خبر تأییدی بر یک واقعیت ساختاری است: هر راهحل نظامی یا تحریمی که ایران را کاملاً از معادلات تنگه هرمز حذف کند، عملاً غیرقابل اجراست. برای بازارها، این یعنی نوسان قیمت نفت در محدودهای مدیریتشده اما پرریسک ادامه خواهد یافت و هرگونه تشدید تنش یا تغییر در سازوکار عوارض عبور، میتواند بهسرعت در قیمتهای جهانی بازتاب یابد. سرمایهگذاران باید تحولات این آبراه را نه فقط بهعنوان یک متغیر ژئوپلیتیکی، بلکه بهعنوان یک عامل مستقیم در ساختار هزینهای بازار انرژی دنبال کنند.
