به گزارش با بازار، افزایش دوباره قیمت جهانی نفت در پی تشدید تنش‌های خاورمیانه، نگرانی‌ها درباره آینده اقتصاد آمریکا را افزایش داده است.
نفت برنت در معاملات جمعه ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ (اول آبان ۱۴۰۵) در محدوده ۱۱۳ دلار قرار گرفت و اکنون این پرسش مطرح است که در صورت رسیدن قیمت نفت به ۱۲۰ دلار و ماندگاری آن در این سطح، چه پیامدهایی در انتظار بزرگ‌ترین اقتصاد جهان خواهد بود؟
اولین ضربه؛ افزایش دوباره قیمت بنزین
مهم‌ترین اثر نفت گران بر زندگی روزمره آمریکایی‌ها، افزایش قیمت بنزین و گازوئیل است.
بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، از آغاز جنگ با ایران، قیمت بنزین در آمریکا حدود ۴۵ درصد و گازوئیل حدود ۶۸ درصد افزایش یافته است.
اگر نفت به ۱۲۰ دلار برسد و در این سطح باقی بماند، فشار افزایشی بیشتری بر قیمت سوخت وارد خواهد شد؛ هرچند میزان افزایش قیمت بنزین به شرایط پالایشگاه‌ها، مالیات و عرضه فرآورده‌های نفتی نیز بستگی دارد.
برای مثال، افزایش ۵۰ سنتی قیمت هر گالن بنزین، هزینه سوخت خانواده‌ای را که ماهانه ۱۰۰ گالن مصرف می‌کند، ۵۰ دلار در ماه و ۶۰۰ دلار در سال افزایش می‌دهد.
این محاسبه صرفاً یک مثال است و پیش‌بینی قیمت بنزین محسوب نمی‌شود.
ضربه دوم؛ تورم آمریکا دوباره اوج می‌گیرد؟
یکی از مهم‌ترین خطرهای نفت ۱۲۰ دلاری، تشدید تورم است.
بانک فدرال رزرو دالاس در پژوهشی درباره پیامدهای جنگ ایران اعلام کرده که اگر اختلال عبور نفت از تنگه هرمز برای سه فصل ادامه پیدا کند، افزایش قیمت انرژی می‌تواند تورم عمومی آمریکا در سال ۲۰۲۶ را نسبت به سناریوی بدون این شوک حدود ۱.۱ واحد درصد افزایش دهد.
در همین سناریو، تورم هسته نیز ممکن است حدود ۰.۳ واحد درصد بیشتر شود.
این برآورد مربوط به سناریوی مشخص اختلال عرضه نفت است و نباید آن را اثر قطعی رسیدن برنت به ۱۲۰ دلار دانست.
ضربه سوم؛ فشار بر مواد غذایی و حمل‌ونقل
نفت گران تنها به معنای بنزین گران نیست.
افزایش قیمت گازوئیل، هزینه حمل محصولات کشاورزی و کالاهای مصرفی را بالا می‌برد. همچنین سوخت هواپیما و هزینه تولید محصولات پتروشیمی افزایش می‌یابد.
آسوشیتدپرس گزارش داده که هزینه حمل‌ونقل جاده‌ای و باربری آمریکا نسبت به سال گذشته بیش از ۱۹ درصد افزایش یافته است.
همچنین قیمت بلیت هواپیما حدود ۲۲ درصد افزایش سالانه داشته است.
تداوم نفت گران می‌تواند باعث شود بخشی از این هزینه‌ها به مصرف‌کنندگان منتقل شود و فشار بیشتری بر بودجه خانوارها وارد کند.
ضربه چهارم؛ فدرال رزرو در تنگنای نرخ بهره
افزایش قیمت نفت یک مشکل مهم برای بانک مرکزی آمریکا ایجاد می‌کند.
از یک سو، افزایش هزینه انرژی تورم را تشدید می‌کند و ممکن است ضرورت حفظ نرخ بهره بالا را افزایش دهد.
از سوی دیگر، بالا ماندن نرخ بهره می‌تواند سرمایه‌گذاری، خرید مسکن و مصرف خانوارها را محدود کند.
در چنین شرایطی، اقتصاد آمریکا با خطر رکود تورمی روبه‌رو می‌شود؛ وضعیتی که در آن رشد اقتصادی ضعیف است، اما فشار تورمی همچنان ادامه دارد.
البته نفت ۱۲۰ دلاری به‌تنهایی به معنای وقوع قطعی رکود تورمی نیست.
آیا اقتصاد آمریکا وارد رکود می‌شود؟
بانک فدرال رزرو بوستون در پژوهشی درباره شوک‌های نفتی تأکید کرده که افزایش شدید قیمت نفت، از طریق کاهش قدرت خرید مصرف‌کنندگان و افزایش هزینه شرکت‌ها، می‌تواند رشد اقتصادی را تضعیف کند.
با این حال، اقتصاد آمریکا امروز با دهه ۱۹۷۰ تفاوت مهمی دارد.
تولید بالای نفت داخلی و کاهش سهم انرژی در هزینه‌های اقتصاد باعث شده آسیب‌پذیری آمریکا در برابر شوک‌های نفتی نسبت به گذشته کمتر شود.
بنابراین، رسیدن نفت به ۱۲۰ دلار به‌تنهایی رکود را قطعی نمی‌کند؛ مدت ماندگاری قیمت بالا، وضعیت بازار کار و واکنش فدرال رزرو اهمیت تعیین‌کننده دارند.
آیا نفت گران برای آمریکا سود هم دارد؟
افزایش قیمت نفت برای همه بخش‌های اقتصاد آمریکا زیان‌آور نیست.
شرکت‌های تولیدکننده نفت و برخی ایالت‌های نفت‌خیز مانند تگزاس و داکوتای شمالی می‌توانند از افزایش درآمد انرژی بهره‌مند شوند.
افزایش سرمایه‌گذاری و سودآوری در صنعت نفت نیز ممکن است بخشی از آثار منفی بر اشتغال را جبران کند.
اما این منافع لزوماً افزایش هزینه سوخت و زندگی برای میلیون‌ها خانوار و کسب‌وکار آمریکایی را خنثی نمی‌کند.
سه سناریو برای اقتصاد آمریکا
| سناریوی نفت برنت | پیامد احتمالی |
|---|---|
| بازگشت به زیر ۱۰۰ دلار | کاهش تدریجی فشار انرژی و تورم |
| تثبیت در محدوده ۱۲۰ دلار | تداوم گرانی سوخت، فشار بر مصرف و سیاست پولی |
| افزایش به ۱۳۰ تا ۱۵۰ دلار | تشدید خطر تورم و کندی رشد، به‌ویژه در صورت اختلال طولانی عرضه |
این جدول سناریوهای تحلیلی را نشان می‌دهد و پیش‌بینی رسمی قیمت نفت یا رشد اقتصادی آمریکا نیست.
چرا مدت ماندگاری نفت ۱۲۰ دلاری مهم‌تر از لمس لحظه‌ای آن است؟
اگر قیمت نفت فقط برای چند روز به ۱۲۰ دلار برسد و سپس کاهش یابد، بخشی از فشار می‌تواند موقتی باشد.
اما اگر نفت برای چند ماه در این سطح باقی بماند، شرکت‌های حمل‌ونقل، تولیدکنندگان و فروشگاه‌ها ممکن است ناچار شوند هزینه‌های بالاتر خود را در قیمت محصولات منعکس کنند.
این موضوع می‌تواند تورم را ماندگارتر کند و تصمیم‌گیری فدرال رزرو را دشوارتر سازد.
اداره اطلاعات انرژی آمریکا در گزارش اکتبر خود پیش‌بینی کرده که میانگین قیمت نفت برنت در سه‌ماهه پایانی سال ۲۰۲۶ حدود ۱۰۵ دلار خواهد بود؛ رقمی که نشان می‌دهد سناریوی تثبیت نفت در ۱۲۰ دلار، بالاتر از پیش‌بینی پایه این نهاد قرار دارد.
جمع‌بندی؛ نفت ۱۲۰ دلاری چقدر برای آمریکا خطرناک است؟
نفت ۱۲۰ دلاری می‌تواند سه فشار هم‌زمان بر اقتصاد آمریکا وارد کند: افزایش تورم، کاهش قدرت خرید مردم و دشوارتر شدن کاهش نرخ بهره.
با این حال، تولید بالای نفت داخلی باعث شده اقتصاد آمریکا نسبت به بسیاری از کشورهای واردکننده انرژی انعطاف‌پذیری بیشتری داشته باشد.
خطر اصلی برای آمریکا صرفاً رسیدن نفت به ۱۲۰ دلار نیست؛ بلکه ماندگاری آن در این سطح و سرایت هزینه انرژی به قیمت کالاها، خدمات و انتظارات تورمی است.
منابع: رویترز، آسوشیتدپرس، فدرال رزرو دالاس، فدرال رزرو بوستون و اداره اطلاعات انرژی آمریکا | ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶