زلزله تجاری در اروپا؛ بزرگ‌ترین کسری ۳ سال اخیر روی میز / واردات نفت ۲۰.۷ درصد منفجر شد

به گزارش با بازار؛ منطقه یورو در آگوست ۲۰۲۶ کسری تجاری ۱۶.۱ میلیارد یورویی را ثبت کرد که از مازاد ۵۰۲ میلیون یورویی در سال قبل به بزرگ‌ترین کسری از ژانویه ۲۰۲۳ تغییر یافته است.

انفجار واردات نفت در سایه جنگ و محاصره

واردات با ۱۶.۷ درصد افزایش نسبت به سال قبل به ۲۴۳.۸ میلیارد یورو رسید که دومین رقم بالای ثبت‌شده در آگوست پس از سال ۲۰۲۲ است، زیرا جنگ در خاورمیانه و محاصره ناشی از آن بر تانکرهای در حال ترک خلیج فارس، خرید نفت و فرآورده‌های نفتی را ۲۰.۷ درصد افزایش داد و به ۲۷ میلیارد یورو رساند.

جهش واردات مواد شیمیایی و محصولات تولیدی

به طور مشابه، واردات مواد شیمیایی با ۱۱.۲ درصد افزایش به ۲۹.۸ میلیارد یورو و واردات محصولات تولیدی با ۱۲.۷ درصد افزایش به ۱۶۹.۳ میلیارد یورو رسید.

صادرات مثبت اما ناکافی

صادرات با ۹.۹ درصد افزایش به ۲۲۷.۷ میلیارد یورو رسید که در میان فروش خارجی بالاتر کالاهای تولیدی (۵.۹ درصد به ۱۷۹.۳ میلیارد یورو) بود. صادرات به ایالات متحده در مجموع ۳۹.۳ میلیارد یورو بود که نسبت به سال قبل ۱۸.۵ درصد افزایش داشته است و نشان‌دهنده تثبیت تجارت پس از اعمال تعرفه‌های آمریکا در سال گذشته است.

تحلیل

ثبت بزرگ‌ترین کسری تجاری منطقه یورو در بیش از سه سال گذشته، یک هشدار جدی درباره آسیب‌پذیری ساختاری اقتصاد اروپا در برابر شوک‌های انرژی است. نکته کلیدی این است که جهش صادرات ۹.۹ درصدی — که در نگاه اول مثبت به نظر می‌رسد — نتوانسته در برابر انفجار ۱۶.۷ درصدی واردات مقاومت کند. این یعنی موتور صادراتی اروپا همچنان کار می‌کند، اما هزینه واردات انرژی، تمام دستاوردهای آن را می‌بلعد.

ریشه اصلی این بحران، وابستگی مستقیم اروپا به واردات نفت و فرآورده‌های نفتی از خلیج فارس است. جهش ۲۰.۷ درصدی واردات نفت به ۲۷ میلیارد یورو، مستقیماً ناشی از جنگ خاورمیانه و محاصره تانکرها است؛ یعنی اروپا هزینه ژئوپلیتیکی درگیری‌های منطقه‌ای را مستقیماً از جیب شهروندان و صنایع خود پرداخت می‌کند.

این وضعیت سه پیامد مهم دارد. نخست، تشدید فشار تورمی در منطقه یورو که بانک مرکزی اروپا را در موقعیت دشواری قرار می‌دهد؛ زیرا از یک سو تورم انرژی بالا می‌رود و از سوی دیگر ضعف تراز تجاری، ارزش یورو را تحت فشار قرار می‌دهد. دوم، تضعیف竞争力 صنایع انرژی‌بر اروپایی در رقابت با آمریکا و آسیا که هزینه انرژی پایین‌تری دارند. سوم، افزایش ریسک سیاسی در کشورهای عضو که با فشار هزینه‌های زندگی مواجه‌اند.

نکته قابل توجه، جهش ۱۸.۵ درصدی صادرات به آمریکا است که نشان می‌دهد تجارت اروپا-آمریکا پس از شوک تعرفه‌ها تثبیت شده است. اما این نمی‌تواند کسری تجاری ناشی از انرژی را جبران کند. از منظر بازار، این داده‌ها فشار نزولی بر یورو و فشار صعودی بر بازده اوراق دولتی منطقه یورو وارد می‌کند. اگر تنش‌های خاورمیانه ادامه یابد و قیمت نفت بالای ۱۰۰ دلار باقی بماند، احتمال ثبت کسری‌های بزرگ‌تر در ماه‌های آینده و ورود منطقه یورو به فاز رکود تورمی جدی وجود دارد.