به گزارش با بازار، روسیه بار دیگر با کمبود سوخت در چندین منطقه مواجه شده است؛ بحرانی که پس از افزایش حملات اوکراین به زیرساختهای پالایش نفت این کشور شدت گرفته و اکنون به محدودیت فروش بنزین و گازوئیل در جایگاههای سوخت منجر شده است.
بر اساس گزارش رویترز که دوشنبه ۹ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۱۶ به وقت گرینویچ، معادل ۱۴:۴۶ به وقت تهران منتشر شد، طی دو هفته گذشته دستکم هشت پالایشگاه بزرگ نفت روسیه هدف حملات اوکراین قرار گرفتهاند.
این حملات از ۳۰ اکتبر، پس از ناکامی آتشبس اعلامی در حوزه انرژی میان مسکو و کییف، شدت گرفته است.
دومین پالایشگاه بزرگ روسیه هدف قرار گرفت
در تازهترین حمله، پالایشگاه نفت کیریشی در شمال غرب روسیه هدف قرار گرفت.
الکساندر دروزدنکو، فرماندار منطقه لنینگراد، روز دوشنبه وقوع این حمله را تأیید کرد.
پالایشگاه کیریشی دومین پالایشگاه بزرگ روسیه محسوب میشود و آسیب به فعالیت آن میتواند بر ظرفیت تولید بنزین و گازوئیل این کشور تأثیر بگذارد.
با این حال، هنوز میزان خسارت، ظرفیت تولید ازدسترفته و مدت احتمالی اختلال در فعالیت این پالایشگاه بهطور دقیق اعلام نشده است.
سهمیهبندی بنزین و گازوئیل در جایگاهها
در جمهوری کارلیا در شمال غرب روسیه، مقامهای محلی محدودیتهایی برای خرید سوخت در جایگاههای واقع در مسیرهای بزرگراهی اعمال کردهاند.
بر اساس تصمیم اعلامشده، سقف خرید در هر نوبت به شرح زیر تعیین شده است:
- بنزین: حداکثر ۳۰ لیتر
- گازوئیل: حداکثر ۵۰ لیتر
- فروش سوخت در ظروف و گالنهای قابلحمل: متوقف شده است
آرتور پارفنچیکوف، رئیس جمهوری کارلیا، اعلام کرده این محدودیتها موقتی هستند و برای جلوگیری از خرید هیجانی، توزیع متوازن سوخت و حفظ فعالیت جایگاهها اعمال شدهاند.
محدودیتها در جایگاههای تحت مدیریت شرکت روسنفت اجرا میشوند.
گسترش محدودیتها به مناطق دیگر روسیه
گزارشها نشان میدهد مشکلات تأمین سوخت تنها به کارلیا محدود نمانده است.
در شهر اولاناوده، مرکز جمهوری بوریاتیا در سیبری شرقی، جایگاههای روسنفت محدودیتهای مشابهی برای فروش سوخت اعمال کردهاند.
همچنین محدودیتهایی در منطقه زابایکالسکی و استانهای نیژنی نووگورود، آرخانگلسک، پنزا و کراسنویارسک گزارش شده است.
گسترش جغرافیایی این محدودیتها نشان میدهد اختلال در پالایش و توزیع فرآوردههای نفتی میتواند فراتر از مناطق نزدیک به پالایشگاههای هدف قرارگرفته اثر بگذارد.
صادرات گازوئیل روسیه در معرض فشار تازه
اهمیت اقتصادی این حملات تنها به بازار داخلی روسیه محدود نمیشود.
روسیه یکی از تولیدکنندگان و صادرکنندگان مهم فرآوردههای نفتی جهان است و کاهش ظرفیت پالایش آن میتواند بر عرضه گازوئیل به بازارهای خارجی تأثیر بگذارد.
این کشور در تابستان گذشته نیز پس از حملات مشابه و افزایش تقاضای فصلی، با کمبود سوخت مواجه شد و محدودیتهایی برای صادرات بنزین اعمال کرد. فروش خارجی گازوئیل نیز از ماه ژوئیه با محدودیت روبهرو شد.
موج تازه حملات ممکن است روند بازگشت صادرات فرآوردههای نفتی روسیه را دشوارتر کند و بر مذاکرات مربوط به صادرات گازوئیل این کشور نیز تأثیر بگذارد.
پیامدهای اقتصادی برای بازار جهانی انرژی
کاهش ظرفیت پالایش روسیه میتواند عرضه بنزین و گازوئیل را محدود کند، حتی اگر تولید نفت خام این کشور بدون تغییر قابلتوجه ادامه یابد.
در چنین شرایطی، احتمال افزایش حاشیه سود پالایشگاههای فعال و فشار صعودی بر قیمت فرآوردههای نفتی وجود دارد.
همچنین کمبود گازوئیل میتواند هزینه حملونقل جادهای، فعالیتهای کشاورزی و صنایع وابسته به سوخت دیزل را افزایش دهد.
البته تا زمان انتشار گزارش، رقم تأییدشدهای درباره کاهش مجموع تولید فرآوردههای نفتی روسیه یا تغییر مشخص قیمت جهانی بنزین و گازوئیل در واکنش به این حملات منتشر نشده است.
بنابراین هنوز نمیتوان افزایش معینی در قیمت جهانی سوخت را مستقیماً به این رویداد نسبت داد.
جمعبندی
حمله به دستکم هشت پالایشگاه بزرگ روسیه در دو هفته و بازگشت محدودیت فروش بنزین و گازوئیل به چندین منطقه، نشانه تشدید آسیبپذیری زیرساختهای پالایش این کشور است. اگر حملات ادامه پیدا کند و ظرفیت پالایش برای مدت طولانی محدود بماند، پیامدهای آن ممکن است از کمبود داخلی سوخت فراتر رفته و بر عرضه فرآوردههای نفتی در بازار جهانی نیز اثر بگذارد.